Vậy là vừa nhận được nhuận dịch, chắc đây là cuốn cuối cùng với bên Trẻ. Cuốn nào của họ cũng bị mình dây dưa, để họ đòi tới nỗi có cuốn bị cắt hợp đồng rồi. Mà bên đó đâu có thiếu dịch giả. Hic. Vậy nên 2026 này The Hitcher phải bứt phá để có dòng thu nhập ổn định mới được.

Nộp xong tiền in sách thì cũng chẳng còn bao nhiêu. Tiền tháng 1 của ck cũ thì đã cầm, chẳng còn mấy. Dành dụm lắm thì mới được vài triệu mang về tết. Chờ thêm chỗ Nhíp nữa nhưng có vẻ cũng ko đủ. Cũng căng căng. Hi vọng giờ in sớm để bán sách. Thực ra là chờ để quảng cáo. combo 2 cuốn này ko mới, chỉ hi vọng bán túc tắc.

RỪNG CÂM

Nếu chỉ nhìn từ ảnh vệ tinh hay báo cáo tỷ lệ che phủ, nhiều khu rừng ở Việt Nam vẫn hiện lên một màu xanh khiến người ta yên tâm rằng rừng của chúng ta còn nhiều. Nhưng đi sâu vào bên trong, thứ dễ nhận ra nhất lại là sự im lặng của rừng. Không phải lặng im để chúng ta nhắm mắt hoà vào thiên nhiên, mà là sự im lặng đúng nghĩa, hệ quả kéo dài của một hệ sinh thái đã bị rút cạn qua nhiều thập kỷ. Rừng vẫn có cây, nhưng thiếu tiếng chim, thiếu dấu chân thú vì thiên la địa võng của bẫy dây, bẫy kẹp. Những mắt xích sinh học từng khiến khu rừng vận hành như một cơ thể sống đã lần lượt biến mất. Đó là lúc rừng trở thành rừng câm đúng nghĩa.

Điều nguy hiểm nhất của rừng câm là nó đánh lừa cảm giác an toàn. Người ta thấy cây còn đó, tán còn phủ, và tin rằng rừng vẫn ổn. Nhưng rừng không phải là tập hợp của thân gỗ. Rừng là một mạng lưới sống, nơi cây cối, côn trùng, chim thú, nấm và vi sinh vật nương tựa vào nhau. Khi động vật hoang dã, đặc biệt là các loài cỡ vừa và lớn biến mất, rừng mất đi khả năng tự tái sinh. Hạt giống không còn được phát tán, sâu bệnh mất cân bằng, đất nghèo dần, nước trôi nhanh hơn, và rừng trở nên mong manh trước những cú sốc khí hậu. Khả năng phục hồi vì thế cũng suy giảm nghiêm trọng.

Ở Việt Nam, suy thoái rừng hiếm khi diễn ra bằng những vụ chặt phá trắng trợn. Nó diễn ra âm thầm và bền bỉ: khai thác chọn cây lớn, mở đường lâm nghiệp, nương rẫy lấn sâu, dự án du lịch chen vào vùng lõi, và săn bắt bằng bẫy dây rải kín dưới tán rừng. Mỗi tác động riêng lẻ có thể nhỏ, nhưng cộng dồn theo thời gian, chúng rút ruột khu rừng từng lớp một, cho đến khi rừng không còn gì ngoài cái vỏ xanh xanh được nhìn thấy bằng vệ tinh. Mà thực tế trong màu xanh ấy không còn gì cả, kể cả con thú nhỏ...

Bẫy dây là biểu tượng rõ nhất của sự kiệt quệ ấy. Rẻ, dễ làm, khó phát hiện và giết tất cả những gì mắc phải, từ thú nhỏ đến thú lớn, từ loài phổ biến đến loài cực kỳ quý hiếm. Một khu rừng có thể bị “phủ bẫy” chỉ trong thời gian ngắn. Gỡ bao nhiêu, bẫy lại được đặt bấy nhiêu. Kết quả là rừng vẫn còn cây, nhưng động vật biến mất nhanh đến mức khoa học chưa kịp ghi nhận đầy đủ. Khi rừng mất động vật, đó không còn là câu chuyện bảo tồn từng loài riêng lẻ, mà là sự sụp đổ của chức năng sinh thái. Rừng không còn tự nuôi sống chính mình, và mọi nỗ lực “giữ rừng” khi ấy chỉ còn là chống đỡ tạm thời.

Một nghịch lý đáng lo ngại là: ở nhiều nơi, động vật hoang dã an toàn hơn trong chuồng cứu hộ so với ngoài rừng đầy cạm bẫy và cạn kiệt nguồn thức ăn. Điều này cho thấy không gian tự nhiên, nơi lẽ ra phải là chốn nương thân của động vật hoang dã đã trở nên quá rủi ro. Khi rừng không còn đủ an toàn cho chính loài bản địa, khái niệm “bảo vệ” đã bị rỗng hóa.

Cùng lúc đó, áp lực phát triển vẫn tiếp diễn. Đường sá chia cắt rừng, khu du lịch gắn mác “sinh thái” mọc lên giữa vùng lõi, thủy điện và hạ tầng làm vỡ vụn các mảng rừng. Rừng bị biến thành những ốc đảo sinh học, nơi quần thể động vật bị cô lập, suy giảm di truyền và khó tồn tại lâu dài. Rừng vẫn được đếm bằng hecta, nhưng tính toàn vẹn cảnh quan rừng, yếu tố quyết định khả năng sống còn của hệ sinh thái, lại suy giảm nghiêm trọng.

Một ngộ nhận phổ biến hiện nay là cho rằng tăng diện tích rừng đồng nghĩa với phục hồi rừng. Thực tế, rừng trồng đơn loài, rừng nghèo mới phục hồi và rừng tự nhiên đa tầng là ba thứ hoàn toàn khác nhau. Rừng tự nhiên cần sự đa dạng loài, cấu trúc nhiều tầng và sự hiện diện đầy đủ của động vật hoang dã để vận hành ổn định. Khi chỉ nhìn vào con số che phủ, chúng ta dễ bỏ qua câu hỏi quan trọng hơn: khu rừng đó có còn sống hay không.

Việc đánh mất tính toàn vẹn cảnh quan rừng không chỉ kéo theo suy giảm đa dạng sinh học. Nó làm gia tăng nguy cơ lũ quét, sạt lở, hạn hán, suy kiệt nguồn nước và bất ổn sinh kế cho cộng đồng sống dựa vào rừng. Những hệ quả này không đến ngay lập tức, nhưng khi đã xuất hiện thì rất khó đảo ngược.

Nếu tiếp tục chấp nhận rừng câm là rừng xanh, rừng kiệt quệ cũng được gọi là “rừng phục hồi”, chúng ta đang tự hạ thấp chuẩn mực sinh thái của chính mình. Một quốc gia có rừng nhưng thiếu sự sống không thể coi là an toàn. Một chính sách bảo vệ rừng chỉ dựa trên diện tích mà bỏ qua chất lượng sẽ không đủ để chống đỡ trước biến đổi khí hậu và khủng hoảng môi trường.

Bảo vệ rừng hôm nay không thể dừng ở việc trồng thêm cây hay dựng thêm bảng cấm. Nó đòi hỏi giảm săn bắt đến mức thực sự, phục hồi rừng theo quy mô cảnh quan, trả lại sự kết nối cho các mảng rừng bị chia cắt, và quan trọng nhất là chấm dứt nhu cầu tiêu thụ động vật hoang dã, từ bàn nhậu đến những niềm tin sai lệch về “bài thuốc quý” từ thiên nhiên.

Rừng chỉ thực sự là rừng khi còn tiếng chim, còn dấu thú, còn những chu trình sinh học vận hành bền bỉ qua nhiều thế hệ. Khi sự im lặng bao trùm, đó không phải là bình yên, mà là dấu hiệu của một hệ sinh thái đang hấp hối. Nếu những cánh rừng và các loài hoang dã biến mất, đó không chỉ là mất mát của thiên nhiên, mà là trách nhiệm của chúng ta đối với thế hệ con cháu sau này.

Hãy chia sẻ nếu bạn thấy bài viết này hữu ích. Môi trường và sức khỏe cộng đồng không phải việc của riêng ai. Thay đổi một thói quen nhỏ hôm nay chính là bảo vệ cuộc sống của tất cả chúng ta ngày mai.

Đọc một bài đăng trong group sách, thấy dễ thương, nhất là í kiến về cái bìa =)

mọi người ai rcm em cuốn sách văn học (Nga, Pháp, Anh, Mỹ) nào kể về câu chuyện tình yêu thiên hướng ngọt ngào cùng giọng dịch văn hay với ạ. Song với đó em cũng có nguyện vọng nhỏ nhoi là có một chiếc bìa thật xinh để làm động lực mỗi ngày lật dở từng trang sách để thưởng thức heh

Hị hị. Kể ra trộm vía cũng thấy may may. Đại khái là năm ngoái mở cty, thì được miễn thuế môn bài năm đầu. Đang tính tính, bảo là mỗi năm mở mắt ra, chưa kịp buôn bán gì đã phải đóng 2tr/tháng. Thì nay đọc thấy thông tin tất cả doanh nghiệp đều được miễn thuế môn bài. 2tr với chỗ khác chẳng là gì, nhưng với The Hitcher thì nó vẫn là vẫn là một khoản to to. 

ĐỘC LẬP HAY TỰ DO HẠNH PHÚC?

 
2 tút trước mình viết nhảm về sự kiện chấn động khi Mỹ bắt luôn TT Maduro đem về Mỹ xử. Quả thực là điều bất ngờ với toàn thế giới. Việc nước này tấn công nước khác trong mấy năm qua, kể từ chiến tranh Nga - Ukraine thì không còn là điều bất ngờ nữa. Nhưng việc bắt cả TT 1 nước quá nhanh gọn là điều khó ai ngờ. Chuyện này mình sẽ làm video phân tích sâu hơn.

Ở stt này, mình chỉ bàn riêng về 1 góc nhìn, 1 vấn đề nhỏ nhưng biết đâu lại là quan trọng nhất với nhiều người dân của các quốc gia thất bại.

Đó là sự lựa chọn giữa độc lập và tự do, hạnh phúc, khi không có cơ hội có được cả 3. Hãy nhìn lại phong trào dù vàng ở Hongkong. Một bộ phận lớn của giới trẻ Hongkong dường như đã mong muốn rất ngược với suy nghĩ của nhiều người trong số chúng ta và những người già. Đó là họ muốn quay lại thời thực dân, dù đa số sinh sau năm 97.

Đó là vì họ thấy rằng hồi đó Hongkong là thuộc địa, nhưng người dân lại được tự do, hạnh phúc hơn bây giờ. Tất nhiên vào khoảng thập kỷ 1970 về sau, tức là khi đã qua giai đoạn bóc lột của chủ nghĩa thực dân.

Hay là hãy nhìn lại thời VNCH, rõ ràng VNCH không được tự chủ cho lắm. Do bị phụ thuộc nhiều vào Mỹ, về viện trợ, về phòng thủ quốc gia, về chính sách phát triển... Nhưng người dân, xét mặt bằng chung, nếu không ở vùng chiến sự, đặc biệt là ở các đô thị lớn, thì có cuộc sống tự do và sung túc hơn so với miền Bắc, có vẻ được tự chủ hơn, ít phụ thuộc LX, TQ hơn. Đặc biệt là nhiều cái được tự do hơn cả bây giờ. Như giáo dục, ngôn luận, kinh doanh...

 
Hay quay ngược lại nữa. Thời Pháp thuộc, Nam Kỳ và 3 TP nhượng địa là HN, Hải Phòng, Đà Nẵng người dân được tự do hơn phần còn lại mà được tự chủ hơn 1 chút, do vẫn duy trì bộ máy quan lại nhà Nguyễn. Tức là xứ thuộc địa được tự do hơn xứ bảo hộ (bán thuộc địa) và cũng giàu có hơn.

Bây giờ quay lại chuyện Venezuela, về pháp lý quốc tế, rõ ràng Mỹ đã sai khi tấn công nước khác và bắt sống TT của họ. Khả năng lớn kịch bản tiếp theo là Mỹ sẽ "bảo hộ" Venezuela và hỗ trợ cho 1 CP dân cử nhưng thân Mỹ. 1 dạng VNCH hay Chile thời Pinochet hay Hàn Quốc sau 45, Afghanistan, Iraq sau khi độc tài sụp đổ.

Với những ai có tinh thần dân tộc cao, thì coi đó là mối nhục mất nước, mất tự chủ. Nhưng thực tế, chắc chắn rằng, người dân Venezueal sẽ có cuộc sống tốt hơn thời Chavez hay Maduro. Họ sẽ được tự do hơn, sung túc hơn là điều chắc chắn. Vì thời Maduro hay Chavez, nền kinh tế Venezuela đã xuống đáy rồi. Chỉ cần họ không cố gắng kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

 
Rồi dần dần sau vài năm, Mỹ sẽ rút hết. Khi chính trị Venezuela ổn định và không ngang nhiên chống Mỹ.

 
Dân VN cũng đã từng đứng trước lựa chọn như vậy. Độc lập hay tự do, hạnh phúc? VNCH đã thua vì có nhiều người chọn độc lập thay vì tự do. Hạnh phúc sẽ là hệ quả nếu tự do ở cấp độ cao. Còn độc lập không phải là tiền đề để có tự do hạnh phúc như nhiều người lầm tưởng. Mà nhiều khi, độc lập cũng chỉ là giả hiệu, mị dân mà thôi.

Bây giờ người dân Venezuela cũng đứng trước sự lựa chọn tương tự, chọn cơm hay cám là do họ. Nếu đa số nhất quyết chọn chống Mỹ cứu nước, khả năng lớn họ sẽ có 1 TT Maduro khác. Nếu họ có lựa chọn sống chung với Mỹ và tự chủ dần dần, sẽ có kịch bản của Hàn Quốc, Nhật hay Jordan, Saudi Arabia, Kuwait.

Xin nhắc lại, đây chỉ là 1 lát cắt đối với sự việc nói trên, video sẽ bàn cụ thể và đầy đủ hơn.

Nguồn: FB DQC

 Nhìn họ bán hàng trên shopee náo nhiệt quá. Mình cũng muốn tham gia. Mục tiêu sắp tới là phải mở gian shopee để cạnh tranh. Ghét tụi Bách Việt quá.

Cũng chả có nhiều tiền. Hôm qua bảo K đặt 2 cái pizza, rồi ra mua chai nước ngô với nước táo về, 2 mẹ con liên hoan mừng năm mới. Anh P thì vẫn ở quê.

Là vì mình thấy P có một thói quen rất hay, muốn K cũng có thói quen í, cho cuộc sống đỡ tẻ nhạt. P là cái kiểu, cứ xong 1 việc gì lớn, là có thói quen tự ăn mừng, như 1 nghi thức. Hồi mới vào lớp 10, dù hơi bê bết, bỏ thi công lập, xin vào trường dân thuộc dạng cứ nộp hồ sơ là được vào. Đại khái ko có nỗ lực gì bỏ ra, nhưng tết dương lịch bạn í vẫn ăn mừng. Hình như dạo í có trận bóng đá gì mà VN thắng, dân tình đổ ra đường đi bão, bạn í đi ngồi quán nhìn họ ăn mừng. Rồi vừa rồi thi tốt nghiệp lớp 12 xong, biết kết quả đỗ vào học viện Ngân hàng, bạn í cũng đi mua đồ về mang lên gác tự thưởng thức. Vừa rồi xong 1 tháng quân sự cũng đi mua lít bia về nhâm nhi. Rồi thi học kỳ xong cũng một lon bia với gói mì tôm về tự chúc mừng. Dù rằng, nếu mẹ có tiền thì mình rất muốn tham gia cùng, có thể là một bữa ăn ngoài, hay làm 1 bữa lẩu tại gia cho 3 mẹ con. Chứ nếp sinh hoạt của P, nhiều khi thấy thấp thoáng nét cô độc giống bố nó.

Thì mình cũng muốn K tự có những nghi thức nho nhỏ ấy cho mình. Hình như nàng định đi xem phim cùng bạn mà ko thành, nên ko đi đâu. Thôi thì mẹ cũng chẳng có mấy đồng tiền, làm bữa liên hoan nho nhỏ như vậy thôi.

Phấn đấu cho sang năm nào!!!

Sáng ngày ra thấy tiki báo đơn hàng mới, hí hửng vào nhận đơn thì thấy hủy cmnr. Chán chửa.

Mà, nhẽ phải đi tìm người dựng bìa khác mới được. Em H chắc chỉ nhờ dàn trang được thôi. Mắt thẩm mĩ của e ấy có vẻ ko tốt lắm. Mình dựng bìa trên canva là trong khả năng và phương tiện rất hạn chế của mình. Muốn qua cái phác thảo ấy người dựng bìa có thể làm cho nó tốt hơn, chứ như giờ là mình mô phỏng như nào bạn í mô phỏng lại y thế. Cái font chữ mình nhờ tìm cho nó đẹp đẹp mà tương tự, nhưng trông cũng chẳng ổn lắm. Bố cục text, như cuốn Betsy, cũng lệch lệch. Vấn đề là mình nhắc sửa lại bao lần bạn í như chẳng nhớ gì :(. Đại khái là phải tìm một người khác.

 

Này là nhà văn mà sao cũng dùng sai khái niệm nhỉ. Dã sử nó khác với thể loại của vô vàn những cuốn tiểu thuyết lịch sử của các tác giả hiện đại. Nếu mình ko nhầm thì tiểu thuyết lịch sử do người thời hiện đại viết thì họ gọi là tác phẩm hư cấu lịch sử, historical fiction. Hay dông dài hơn thì là tác phẩm lấy cảm hứng lịch sử chứ. Tác giả thời nay sao gọi là viết dã sử được nhỉ.

LUẬN ĐIỂM VỀ NGỤY KINH (KINH PHI PHẬT THUYẾT)

Đọc bài này. Lại nhớ về cái thời mình tìm đọc kinh Phật, và tập tọe thực hành theo. Với mình, đấy đã là một thời xa xôi và rất êm đềm. Vì lúc ấy trong tim mình có Phật. Bây giờ, vẫn mong được đến ngày thảnh thơi đôi chút, bớt gánh nặng cơm áo gạo tiền, để tối tối lại có thể lần đọc những trang kinh. Thực ra mình cũng theo hướng tu nguyên thủy, và chỉ muốn đọc hết Nikaya, mà chưa có thời gian. Bài viết bên dưới, đi theo lối mòn công kích, có lẽ cũng dễ gây hiềm khích cho các bên (lại nhớ chuyện cãi cọ giữa bạn Hằng và mình). Mình thì cho đến giờ chỉ coi thường việc truyền bá đạo Phật theo kiểu bình dân học vụ của ông Nhất Hạnh, và đám người Thiền tông quái gở, bên Tàu một đám dở, bên Nhật còn quái dị hơn. Còn những kinh văn khác, phân nhánh tu tập khác, như Tịnh Độ hay Lăng Nghiêm, Pháp Hoa... thì mình căn bản không ý kiến. Có niềm tin là tốt rồi. Lúc sợ hãi mình cũng niệm Đức Quán Thế Âm.

Nhưng mình tin vào chữ duyên, vào phép nhiệm màu. Trước khi biết đến Phật giáo nguyên thủy, mình cũng như ruồi không đầu, hết thiền lại sang Tịnh độ. Giữa lúc mơ hồ, mình lập ban thờ Phật, cũng chẳng biết phải mua ảnh gì. Thì đọc được lời khuyên của một vị sư thầy trên mạng, bảo rằng cứ đến tiệm, thấy có thiện cảm với vị nào thì rước về. Ở nhà mình thì mẹ mình cũng lập ban thờ Phật từ lâu, và dựng ảnh Phật Quán Thế Âm, thế là ban đầu mình cũng định mua tranh ấy. Nhưng hôm đến cửa hàng chỗ chùa Quán Sứ, lại không thấy bức tranh nào. Mình ù ù cạc cạc mua một bức Phật Thích Ca. Và rồi dòng đời đưa đẩy, mình lại tìm đến Phật giáo nguyên thủy. Nên là mình vẫn nhớ mãi về chuyện này, như ví dụ về một cái duyên rất nhiệm màu. Chẳng biết phải nói thế nào, đúng là như nhân ẩm thủy, lãnh noãn tự tri thôi.

Vẫn mong, lại có ngày được giở trang kinh, đọc nhẩn nha từng đoạn. Rồi lại tập làm một đệ tử thuần thành. Được cúi đầu đảnh lễ Phật. Trong hình dung mơ hồ của mình về ngôi nhà sau này (nếu có) của mình. Trong vườn, mình sẽ dựng một bức tượng Phật Thích Ca hoặc Quán Thế Âm Bồ tát. Nho nhỏ vừa vừa, đặt trên một cái trụ hơi cao cao, giăng hàng lưới thép quanh trụ, rồi trồng một, hai cây hồng leo, hoặc hoa gì leo, để hoa nở quanh chân Phật. Nghĩ đã thấy yên bình.

Mà, chẳng biết có cái ngày ấy không...

*****

LUẬN ĐIỂM VỀ NGỤY KINH (KINH PHI PHẬT THUYẾT)

Trong hành trình tầm cầu sự giải thoát, trí tuệ không bắt đầu bằng niềm tin mù quáng, mà bắt đầu bằng sự phân định rạch ròi giữa thực và giả, giữa nguồn sáng nguyên cốt và những hình bóng phản chiếu mập mờ qua thời gian. Hơn 2.500 năm đã trôi qua kể từ khi Đức Phật Thích Ca Mâu Ni nhập Niết-bàn, di sản vĩ đại nhất mà Ngài để lại cho nhân loại chính là con đường tự lực, tỉnh thức và đầy tính thực tiễn. Thế nhưng, dòng chảy lịch sử đầy biến động đã vô tình—hoặc hữu ý—dung nạp vào lòng nó những lớp phù sa văn bản ngoại lai, tạo nên một "ma trận" kinh điển hậu kỳ đồ sộ, làm lu mờ đi giáo lý nguyên thủy.

Sự thật lịch sử là một thực thể khách quan, không thể bị thay đổi bởi những huyền thoại hay niềm tin tôn giáo. Các nghiên cứu văn bản học và khảo cổ học hiện đại đã chỉ ra một khoảng cách mênh mông về cả thời gian lẫn tư tưởng giữa Tạng kinh Pali (Nikaya)—những lời dạy mộc mạc được kết tập sớm nhất bởi các vị Thánh A-la-hán—với hệ thống kinh điển Đại thừa, Mật tông hay các "ngụy kinh" ra đời muộn sau đó từ 5 đến 15 thế kỷ. Những văn bản hậu kỳ này không chỉ thay đổi về ngôn ngữ (từ Pali sang Sanskrit hậu kỳ hay Hán văn), mà còn thực hiện một cuộc "cải cách" triệt để về mặt bản chất: biến Đức Phật từ một đạo sư lịch sử thành một vị thần vạn năng, biến lộ trình tu tập tự lực thành sự cầu khẩn tha lực, và lồng ghép những tư tưởng "ngã vĩnh hằng" vốn là điều mà bậc Chánh Biến Tri đã dành cả cuộc đời để bác bỏ.

Bài viết này không nhằm mục đích công kích cá nhân hay tông phái, mà là một nỗ lực trí tuệ nhằm minh định lại giá trị của Buddhavacana (Lời Phật thuyết). Bằng cách vạch trần nguồn gốc, tác giả và niên đại thực sự của các hệ thống văn bản hậu kỳ, chúng ta sẽ trả lại sự thanh tịnh cho Chánh pháp, giúp người tu học nhận diện rõ đâu là những liều thuốc độc bọc đường của triết học hư cấu, và đâu là con đường Bát Chánh Đạo duy nhất dẫn đến sự diệt tận khổ đau.

Chỉ khi dám nhìn thẳng vào sự thật lịch sử, chúng ta mới có thể "tự mình thắp đuốc lên mà đi" giữa rừng sương mù của những giáo điều vay mượn.

1. Nhóm Đại Bộ Kinh "Chắp Vá"

 
Đây là những bộ kinh khổng lồ được biên tập bằng cách ghép nối hàng chục, hàng trăm bản kinh nhỏ khác nhau qua nhiều thế kỷ tại Ấn Độ và Trung Hoa.

*Kinh Diệu Pháp Liên Hoa : Một kiệt tác văn học hư cấu nhằm hạ thấp các vị Thánh A-la-hán (gọi là Tiểu thừa) và đề cao lý tưởng Bồ-tát siêu nhiên. Kinh này đưa ra khái niệm "Nhất thừa" để xóa nhòa ranh giới giữa thực và giả, sử dụng những thí dụ mang tính dụ dỗ để bắt tín đồ phải tin vào những điều phi thực tế, xa rời sự thật lịch sử về cuộc đời Đức Phật.

* Kinh Đại Bảo Tích: Một tập hợp gồm 49 bản kinh khác nhau. Dù một số đoạn mang tư tưởng cũ, nhưng phần lớn được biên soạn từ thế kỷ II đến thế kỷ VIII SCN. Nó đưa ra khái niệm về các cõi Phật và các vị Bồ-tát siêu nhiên, phá vỡ cấu trúc giải thoát tự lực.

* Kinh Đại Tập : Xuất hiện khoảng thế kỷ IV-V SCN. Đây là nguồn gốc của tư tưởng "Thời mạt pháp" – một khái niệm dùng để hù dọa tín đồ, khiến họ từ bỏ việc tu tập trí tuệ để chuyển sang cầu nguyện, vì cho rằng thời này không ai có thể đắc đạo bằng sức mình.

* Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm: Bộ kinh này thực tế là một sự lắp ghép các bản kinh độc lập như Thập Địa Kinh và Nhập Pháp Giới Kinh. Nó xây dựng một hệ thống triết học "trùng trùng duyên khởi" đầy tính huyễn hoặc, biến thực tại thành một giấc mơ ảo ảnh, trái ngược với cái nhìn thực tiễn về Khổ và Diệt Khổ.

2. Nhóm Ngụy Kinh Trung Hoa Về Giới Luật Và Đạo Hiếu

Để xâm nhập vào văn hóa Trung Hoa, các nhà truyền giáo và luận sư đã viết ra những bản kinh mạo danh Phật thuyết để phù hợp với tư tưởng Nho giáo và hệ thống chính trị phương Đông.

* Kinh Phạm Võng (Brahmajala Sutra - Bản Đại Thừa): Không được nhầm lẫn với Kinh Phạm Võng trong Tạng Pali. Bản này ra đời tại Trung Hoa vào khoảng thế kỷ V SCN, đưa ra "Giới Bồ-tát" với những quy định cực đoan (như đốt liều trên đầu) và các điều luật chồng chéo, nhằm mục đích kiểm soát tăng đoàn theo mô hình quản lý xã hội Trung Hoa.

*Kinh Địa Tạng Vương Bồ Tát Bổn Nguyện: Một văn bản mang đậm màu sắc hiếu đạo của Nho giáo, được tạo ra để cổ xúy việc cúng dường và cầu siêu cho người chết. Nó vẽ ra những hình phạt rùng rợn tại địa ngục (vốn vay mượn từ mô hình lao tù của xã hội Trung Hoa cổ) để hù dọa và ép buộc tín đồ vào các nghi lễ tốn kém, hoàn toàn phủ nhận quy luật nghiệp báo tự thân của Phật giáo Nguyên thủy.

*​Kinh Thủ Lăng Nghiêm: Một ngụy kinh được giới học thuật xác nhận là biên soạn tại Trung Hoa vào thế kỷ VIII. Kinh này sử dụng triết học của Đạo giáo để giải thích về tâm thức, biến "tánh thấy" thành một cái Ngã vĩnh hằng. Nó lồng ghép các thần chú (Chú Lăng Nghiêm) và các lý thuyết về ma quỷ để biến việc tu tập thành một cuộc chiến thần bí, xa rời thực chứng Tứ Niệm Xứ.

* Kinh Quán Vô Lượng Thọ : Các nhà văn bản học hiện đại khẳng định không có bản gốc tiếng Phạn. Nó có khả năng được viết tại Trung Á hoặc Trung Hoa. Kinh này đưa ra các phép "quán tưởng" đầy tính ảo giác để được vãng sanh, thay thế hoàn toàn cho lộ trình Giới - Định - Tuệ.

* Kinh Vu Lan Bồn : Một ngụy kinh điển hình được tạo ra để dung hợp với tục thờ cúng tổ tiên của người Trung Hoa. Câu chuyện Mục Kiền Liên cứu mẹ là một sáng tác văn học nhằm thúc đẩy việc cúng dường cho tăng đoàn vào ngày rằm tháng Bảy, không hề có trong Tạng kinh Pali.

3. Nhóm Kinh Điển Thần Thánh Hóa Phụ Nữ Và Nhục Thể (Tantra Hậu Kỳ)

Ở giai đoạn suy tàn của Phật giáo tại Ấn Độ (thế kỷ VIII-XII), Mật tông bắt đầu đưa ra những bộ kinh mang tính dục lạc và tà thuật, mạo danh là "Mật pháp tối thượng".

* Kinh Hô Kim Cương : Xuất hiện vào thế kỷ IX-X SCN. Văn bản này chứa đựng các nghi lễ hiến tế, sử dụng rượu và các thực hành tính dục để "thành Phật". Đây là sự phỉ báng nghiêm trọng nhất đối với giới luật thanh tịnh của Đức Phật Thích Ca.

* Kinh Bí Mật Tập Hội : Một văn bản trung tâm của Mật tông Tây Tạng, dạy về các phương pháp chuyển hóa năng lượng thông qua các hình ảnh phẫn nộ và tà thuật, hoàn toàn nằm ngoài quỹ đạo của Tứ Thánh Đế.

* Kinh Thời Luân : Ra đời vào thế kỷ XI SCN, văn bản này vay mượn kiến thức thiên văn học và chiêm tinh học của Ấn Độ giáo và Hồi giáo thời bấy giờ, biến Phật giáo thành một bộ môn dự đoán vận mệnh và thần học chính trị.

4. Nhóm Kinh Điển "Huyền Thoại Hóa" Địa Ngục Và Tha Lực

*Kinh Vô Lượng Thọ (Bản lớn) & Kinh A Di Đà (Bản nhỏ): Đây là hai văn bản nòng cốt xây dựng nên hình tượng Phật A-di-đà – một vị thần vạn năng cai quản cõi cực lạc huyễn tưởng. Nó hứa hẹn một sự giải thoát "rẻ tiền" bằng cách chỉ cần niệm tên vị thần này là được cứu rỗi, phá hủy hoàn toàn lộ trình rèn luyện Giới - Định - Tuệ mà Đức Phật Thích Ca đã dạy suốt 45 năm.

*​Kinh Dược Sư Lưu Ly Quang Như Lai Bản Nguyện: Một văn bản hậu kỳ tập trung vào việc cầu xin sức khỏe, tài lộc và sự bảo hộ thần bí. Kinh này biến bậc Chánh Biến Tri thành một vị "thần y" ban phước, lôi kéo con người vào sự mê tín tha lực thay vì đối diện với khổ bằng trí tuệ quán chiếu về thân tứ đại.

* Kinh Thắng Man : Ra đời khoảng thế kỷ III SCN, đề cao tư tưởng "Như Lai Tạng" (mầm mống của một cái Ngã vĩnh hằng), cho rằng tất cả chúng sanh đều có sẵn Phật tánh. Điều này trực tiếp phủ nhận giáo lý Vô Ngã (Anatta) – cốt lõi phân biệt Phật giáo với Bà-la-môn giáo.

* Kinh Kim Quang Minh : Xuất hiện thế kỷ IV-V SCN. Kinh này tập trung vào việc cầu nguyện để quốc thái dân an và sự bảo hộ của các vị thiên thần. Nó biến đạo Phật thành một công cụ phục vụ vương quyền và sự mê tín bảo hộ.

* Kinh Di Lặc Hạ Sanh & Kinh Di Lặc Thành Phật: Những văn bản này xây dựng hình tượng một vị Phật tương lai theo cách cứu thế chủ , khiến tín đồ rơi vào trạng thái chờ đợi hão huyền thay vì nỗ lực tu tập ngay trong hiện tại.

​5. Nhóm Các Bản Sớ Giải Và Luận Văn Ngụy Hiểm

​Dù không gọi là "Kinh", nhưng các bộ Luận này đã thay thế hoàn toàn vị trí của Kinh điển gốc trong các tông phái:

*​Đại Trí Độ Luận: Là một bộ sớ giải khổng lồ cho kinh Bát Nhã. Mặc dù tương truyền là của Long Thọ, nhưng thực chất có nhiều bằng chứng cho thấy nó được biên soạn hoặc thêm thắt rất nhiều bởi Cưu Ma La Thập tại Trung Hoa.

*​Thành Duy Thức Luận: Do Huyền Trang tổng hợp từ quan điểm của 10 luận sư Duy thức khác nhau. Đây là một mê cung lý luận về tâm thức, biến việc tu hành thành một bài tập tư duy logic phức tạp, khiến hành giả xa rời thực chứng hơi thở và thân thọ tâm pháp.

​Sự Đối Lập Tuyệt Đối Giữa Hệ Thống Hậu Kỳ Và Tạng Pali

​Dưới đây là các điểm khác biệt cốt lõi để nhận diện sự sai lệch:

​1. Về Tính xác thực:

​Kinh điển Pali (Nguyên thủy): Được kết tập ngay sau khi Phật diệt độ bởi các vị Thánh A-la-hán.
​Hệ thống hậu kỳ: Xuất hiện muộn màng sau 5 đến 10 thế kỷ, thường mạo danh hoặc giả thác lời Phật để hợp thức hóa tư tưởng cá nhân.

​2. Về Cốt lõi giáo lý:

​Kinh điển Pali (Nguyên thủy): Tập trung vào Vô ngã, Duyên khởi, Tứ Diệu Đế và Bát Chánh Đạo.
​Hệ thống hậu kỳ: Hướng về Hữu ngã (Phật tính), Tánh Không (phủ định thực tại) và các thuyết siêu hình.

​3. Về Mục tiêu:

​Kinh điển Pali (Nguyên thủy): Chấm dứt khổ đau ngay hiện tại .
​Hệ thống hậu kỳ: Vãng sanh cõi Phật, trở thành thần thánh hoặc đạt quyền năng siêu nhiên.

​4. Về Đối tượng:

​Kinh điển Pali (Nguyên thủy): Con người tự nỗ lực, "tự mình thắp đuốc mà đi".
​Hệ thống hậu kỳ: Dựa dẫm vào cầu xin tha lực, sự bảo hộ của các vị Bồ-tát và các vị Phật siêu nhiên.

6. Nhóm Kinh Điển Về "Như Lai Tạng" - Sự Hồi Sinh Của Thuyết Đại Ngã

Đây là nhóm kinh điển nguy hiểm nhất vì chúng lồng ghép tư tưởng của Ấn Độ giáo (Brahmanism) vào Phật giáo dưới những danh từ mỹ miều, trực tiếp phủ định giáo lý Vô Ngã (Anatta).

* Kinh Đại Bát Niết Bàn (Đại Thừa): Hoàn toàn khác biệt với bản Pali (Mahaparinibbana Sutta). Bản Đại thừa này tuyên bố rằng "Thân của Phật là thường trụ" và đưa ra khái niệm "Chân Ngã" (Cái tôi chân thật). Đây là một sự phản bội trắng trợn đối với lời dạy cuối cùng của Đức Phật về tính vô thường và vô ngã của mọi hiện tượng hữu vi.

* Kinh Như Lai Tạng : Bản kinh này khẳng định mọi chúng sanh đều có một "hạt giống Phật" vĩnh hằng và bất biến bên trong. Thực chất, đây là cách gọi khác của "Atman" (Linh hồn) trong Ấn giáo, biến Phật giáo thành một tôn giáo tin vào bản thể vĩnh cửu – thứ mà Đức Phật đã dành cả cuộc đời để bác bỏ.

* Kinh Thắng Man Phu Nhân Sư Tử Hống: Một văn bản được sáng tác để cổ xúy tư tưởng Như Lai Tạng, gán cho một nhân vật nữ là Thắng Man phu nhân thuyết giảng. Nó cho rằng Vô Ngã chỉ là một phương tiện tạm thời, còn Chân Ngã mới là cứu cánh. Đây là một sự xuyên tạc có hệ thống để thu hút những người còn luyến ái cái "Tôi".

7. Nhóm Kinh Điển Mật Tông "Vô Thượng Du Già" .

Đến giai đoạn này, Phật giáo Ấn Độ đã hoàn toàn bị tan chảy vào các thực hành tà thuật và phồn thực của Tantra giáo.

* Kinh Hỷ Kim Cương và Kinh Thắng Lạc : Những văn bản này đưa vào các hình tượng "Yab-Yum" (Phật nam nữ ôm nhau). Chúng dạy rằng có thể đạt đến giác ngộ thông qua việc thực hành tính dục và tiêu thụ những thứ uế tạp (ngũ nhục, ngũ cam lộ). Đây là đỉnh điểm của sự suy đồi, biến giới luật thanh tịnh của tăng đoàn thành một trò đùa.

* Kinh Ma Ha Ca La : Biến những vị thần hung dữ của Ấn giáo thành "Hộ pháp" của Phật giáo. Kinh này tập trung vào các nghi lễ nguyền rủa, tiêu diệt kẻ thù và các pháp thuật triệu hồi quỷ thần, hoàn toàn xa lạ với lòng từ bi và sự giải thoát khỏi sân hận của kinh điển Nikaya.

8. Nhóm Ngụy Kinh Trung Hoa Về Chính Trị Và Mê Tín Dân Gian

Các luận sư và chính trị gia Trung Hoa đã sáng tác ra nhiều bản kinh để phục vụ cho sự cai trị hoặc giải quyết các nhu cầu mê tín của dân chúng.

* Kinh Nhân Vương Hộ Quốc : Một bản kinh rõ ràng là ngụy tác nhằm mục đích gắn kết quyền lực của nhà vua với Phật giáo. Nó dạy các vị vua cách tổ chức các nghi lễ tôn giáo để bảo vệ đất nước khỏi thiên tai và ngoại xâm, biến đạo Phật thành một công cụ chính trị .

* Kinh Kim Cang Tam Muội: Dù mang tên "Kim Cang", nhưng giới học thuật đã chứng minh đây là một sản phẩm được viết tại Triều Tiên hoặc Trung Hoa vào thế kỷ VII. Nó vay mượn thuật ngữ của nhiều bộ kinh khác nhau để tạo ra một hệ thống lý luận mới, không hề có bản gốc Ấn Độ.

* Kinh Bát Dương (Bát Dương Thần Chú Kinh): Một văn bản chứa đầy các yếu tố về phong thủy, xem ngày giờ tốt xấu và các bùa chú trừ tà. Đây là sự pha trộn hỗn tạp giữa Phật giáo và tín ngưỡng dân gian Trung Hoa, biến bậc đạo sư trí tuệ thành một ông thầy cúng.

9. Nhóm Văn Bản Của Các Tông Phái Nhật Bản

 
* Các bản viết của Nhật Liên (Gosho): Nhật Liên Tông nâng bộ kinh Pháp Hoa lên mức tối thượng và phủ định toàn bộ các kinh điển khác. Các văn bản của Nhật Liên mang tính công kích dữ dội các tông phái khác và thần thánh hóa việc tụng tên bộ kinh (Nam-myoho-renge-kyo) như một phép màu vạn năng, thay thế cho việc tu tập thực tiễn.

10. Sự Biến Tướng Trong Các Bộ Luận Của Luận Sư Hậu Kỳ

* Đại Thừa Chưởng Trung Luận: Một bộ luận của ngài Thanh Biện dùng lý luận sắc bén để tấn công các bộ phái khác. Dù có tính trí tuệ cao về mặt triết học, nó vẫn là một sản phẩm của sự tranh chấp tông phái, xa rời mục tiêu giải thoát khổ đau ban đầu.

* Các bộ sớ giải của các đại sư Trung Hoa (như Từ Ân, Trí Giả, Hiền Thủ): Các vị này đã viết hàng vạn trang sớ giải để hệ thống hóa Thiên Thai tông, Hoa Nghiêm tông, Duy Thức tông. Thực chất, đây là việc xây dựng "những lâu đài trên cát" bằng các khái niệm trừu tượng, khiến người học Phật bị lạc vào rừng chữ nghĩa mà quên mất việc thực hành Tứ Niệm Xứ.

Khi nhìn vào danh sách đồ sộ các "ngụy kinh" và "kinh phát triển" này, chúng ta thấy một lộ trình rõ rệt của sự suy thoái:

* Giai đoạn 1: Dùng văn học và triết học để trừu tượng hóa lời Phật (Bát Nhã, Trung Quán).

* Giai đoạn 2: Thần thánh hóa Đức Phật và các vị Bồ-tát để thu hút tín đồ bình dân (Pháp Hoa, Tịnh Độ).

* Giai đoạn 3: Hồi sinh tư tưởng "Ngã" vĩnh hằng để thỏa mãn nhu cầu về một linh hồn bất tử (Như Lai Tạng).

* Giai đoạn 4: Dung hòa tà thuật và dục lạc vào tu hành để tồn tại trước sự lấn lướt của các tôn giáo khác (Mật Tông).

Toàn bộ hệ thống này đã tạo nên một "Đạo Phật giả hiệu" che lấp hoàn toàn con đường thực tiễn mà Đức Phật Thích Ca đã dạy .

 
Người đời vì không có điều kiện tiếp cận lịch sử và ngôn ngữ học nên đã coi những sản phẩm hậu kỳ này là vàng ngọc, trong khi chúng chính là những liều thuốc độc bọc đường cho trí tuệ.

11. Hệ Thống Terma - Kho Tàng Bí Mật Của Mật Tông Tây Tạng

Đây là một hình thức "ngụy tạo kinh điển" có hệ thống nhất trong lịch sử Phật giáo. Những người truyền bá Mật tông Tây Tạng tuyên bố rằng các bản kinh này do ngài Liên Hoa Sinh che giấu vào thế kỷ thứ VIII và chỉ được các bậc "Khai tạng" (Terton) tìm thấy hàng trăm năm sau đó.

* Tử Thư Tây Tạng : Được cho là tìm thấy vào thế kỷ XIV. Văn bản này vẽ ra một hành trình chi tiết của linh hồn (thần thức) sau khi chết với những ảo giác về các vị thần hộ pháp. Về mặt giáo khoa, nó hoàn toàn mâu thuẫn với quy luật Nghiệp báo và sự tái sanh tức thời của Phật giáo Nguyên thủy, biến cái chết thành một trò chơi của các biểu tượng tôn giáo.

* Các bộ Tantra về "Đại Viên Mãn" (Dzogchen): Những văn bản này ra đời muộn (thế kỷ X-XII) và khẳng định rằng con người vốn đã là Phật, không cần tu tập theo lộ trình Bát Chánh Đạo mà chỉ cần "nhận diện bản thể". Đây là sự tinh vi hóa của thuyết Đại ngã (Atman), biến sự tu tập thành một hình thức tự thôi miên tâm lý.

12. Nhóm Kinh Điển "Thần Chú" Và Nghi Lễ Tế Tự (Dharani Sutras)

Nhóm này biến Phật giáo từ một đạo giải thoát bằng trí tuệ thành một tôn giáo của những âm thanh huyền bí, nơi người ta tin rằng chỉ cần đọc vài âm tiết là có thể xóa sạch nghiệp ác hàng triệu kiếp.
"​Kinh Phổ Môn (Một phẩm trong kinh Pháp Hoa): Được tách ra để thờ cúng riêng, biến Bồ-tát Quán Thế Âm thành một vị thần cứu khổ cứu nạn có quyền năng thay đổi định luật nghiệp báo. Việc tụng niệm bản kinh này khiến người dân rơi vào ảo tưởng rằng chỉ cần van xin là có thể thoát khỏi tai nạn, súng đạn, lửa cháy... dẫn đến sự mê muội và đánh mất ý chí tự lực.

* Kinh Chú Đại Bi (Thiên Thủ Thiên Nhãn Quán Thế Âm Bồ Tát Quảng Đại Viên Mãn Vô Ngại Đại Bi Tâm Đà La Ni): Một văn bản xuất hiện rất muộn tại Trung Hoa (thế kỷ VII). Nó xây dựng hình tượng vị thần nhiều tay nhiều mắt và hứa hẹn những quyền năng phi thực tế. Đây là sự lồng ghép rõ rệt các thần chú Bà-la-môn vào Phật giáo để thỏa mãn nhu cầu cầu xin của đại chúng.

* Kinh Chuẩn Đề Đà La Ni: Tập trung vào các nghi quỹ cúng dường, bùa chú và các phương pháp cầu tài lộc. Nó biến bậc Chánh Biến Tri thành một vị thần ban phước, đi ngược lại hoàn toàn với tinh thần "Tự mình làm hòn đảo cho chính mình" (Attadīpā viharatha).

* Kinh Khổng Tước Minh Vương: Một văn bản mang đậm màu sắc Shaman giáo, sử dụng thần chú để ngăn ngừa rắn độc, thiên tai và các bệnh tật. Đây là một minh chứng cho việc Phật giáo bị biến thành công cụ phù thủy dân gian.

13. Nhóm Ngụy Kinh Việt Nam Và Đông Á Bản Địa

Trong quá trình du nhập vào Việt Nam và Nhật Bản, một số văn bản không rõ nguồn gốc đã được sáng tác để phục vụ cho các giáo phái địa phương.

* Kinh Sám Hối Hồng Danh: Một danh sách liệt kê các vị Phật ảo tưởng (như Phật Kim Cang Bất Hoại, Phật Bảo Quang...). Đây là văn bản được các sư Trung Hoa biên soạn để thực hành nghi lễ tụng niệm, hoàn toàn không có cơ sở trong các tạng kinh gốc. Việc tụng tên các vị Phật này được coi là có thể "diệt tội", một quan niệm sai lầm về quy luật Nghiệp quả.

* Kinh Bát Dương (Bát Dương Thần Chú Kinh): Rất phổ biến trong các đám tang tại Việt Nam. Văn bản này thực chất là một sự chắp vá giữa các khái niệm ngũ hành, bát quái của Trung Hoa với Phật giáo. Nó dạy về xem ngày giờ, phương hướng, hoàn toàn trái ngược với lời Phật dạy trong Kinh Phạm Võng (Pali) về việc cấm các tu sĩ thực hành thuật số, bói toán.

* Kinh Nhật Liên : Những ghi chép mang tính cực đoan của Nhật Liên (Nichiren) tại Nhật Bản vào thế kỷ XIII, coi bộ kinh Pháp Hoa là "liều thuốc duy nhất", còn tất cả các kinh điển khác là "tà đạo". Sự cuồng tín này là một vết sẹo lớn trong lịch sử Phật giáo.

14. Sự Giả Thác Trong Các "Ngữ Lục" Và "Công Án"

 
Dù Thiền tông luôn rêu rao là "truyền ngoài giáo điển", họ lại tạo ra một hệ thống văn bản mang tính chất thần thoại hóa các vị sư.

* Lâm Tế Ngữ Lục: Ghi chép về ngài Lâm Tế Nghĩa Huyền với những hành động "hét" và "đánh". Tuy có vẻ sắc bén về mặt tư tưởng, nhưng khi được coi là chuẩn mực tu hành, nó khiến người ta học theo những hành động hình thức bên ngoài mà thiếu vắng sự rèn luyện Nội minh (Vipassana).

* Vân Môn Quảng Lục: Tương tự, đây là những ghi chép về các thiền sư Trung Hoa đời sau. Những văn bản này thường mang tính chất cá nhân, không có tính phổ quát và dễ bị lạm dụng để che đậy sự thiếu hụt về Giới luật và Kiến thức giáo khoa nguyên thủy.

TỔNG KẾT:

 
Dưới góc nhìn trí tuệ , chúng ta thấy rằng toàn bộ hệ thống trên (từ Đại thừa, Mật tông đến các Ngụy kinh Trung Hoa) đều có ba đặc điểm chung dẫn đến sự lầm lạc:

* Huyễn hoặc hóa mục tiêu: Thay vì hướng con người đến việc chấm dứt Tham - Sân - Si trong hiện tại, chúng hướng con người đến các cõi Tịnh độ ảo tưởng, các vị thần siêu nhiên và các quyền năng ma thuật.

* Tri thức hóa giải thoát: Biến việc tu tập thành những cuộc tranh luận triết học về "Tánh Không", "Duy Thức", "Như Lai Tạng" cực kỳ phức tạp. Điều này khiến con người bận rộn với chữ nghĩa mà bỏ quên việc thực hành Tứ Niệm Xứ trên thân và tâm.

* Hợp thức hóa tà kiến: Bằng cách đưa ra khái niệm "Phương tiện" (Upaya), các văn bản này đã hợp thức hóa việc thay đổi giới luật, đưa các tà thuyết của Ấn giáo, Nho giáo vào Phật giáo, khiến Chánh pháp bị pha loãng đến mức không còn nhận ra.

*Hầu hết các kinh điển này đều không có bản gốc tiếng Magadhi hay Pali mà chỉ xuất hiện dưới dạng Sanskrit hậu kỳ hoặc Hán văn, chứng minh chúng là sản phẩm sáng tác sau này của các bộ phái ( Sanskrit là ngôn ngữ Balamon giáo sử dụng)

Kết luận tuyệt đối: Mọi văn bản không nằm trong Tạng Kinh Pali (Nikaya) và Tạng Luật (Vinaya) được kết tập bởi các vị A-la-hán trong thời kỳ đầu đều không được coi là lời dạy của Phật . Chúng có thể có giá trị văn học hoặc triết học nhất định, nhưng để dùng làm kim chỉ nam cho con đường giải thoát khổ đau hoàn toàn, chúng là những rào cản nguy hiểm cần phải được nhận diện và từ bỏ.

Cre: Khải Tuệ Quang

Eo, thế mà cũng hì hục cả ngày mới lên lịch bài đăng cho page được. Là mỗi ngày một câu quote. Thế thôi. Cũng biết là nó chán, nhưng cứ mỗi ngày có ít nhất 1 bài đăng đã. Ko để tình trạng lâu lâu lại chết lâm sàng, xong người ta lại hỏi nhau page ấy chết chưa. Thi thoảng lại có người bỏ follow. Cũng kệ thôi. Mình cũng ko cố làm người thú vị được.

Hi vọng năm tới bắt đầu có thu nhập ổn định một tí, chỉ cầu mỗi tháng trước mắt trả cho được 2-3tr mỗi đứa là tốt lắm rồi. Thì mình sẽ dành thêm thời gian cho nội dung page. Lúc í đầu sách nhiều hơn, viết giới thiệu cũng đa dạng hơn.

Cứ thế đã vậy. Cố gắng ngay từ ngày 1.1.2026 này. Cố lên nào. Có thật nhiều bản thảo trong tay cho yên tâm. Cuốn thứ 6 còn 34 trang word nữa. Mà mình phải làm chậm, vì dù gì nó cũng là sách văn học. Độc giả văn học lại khó tính khó chiều. Ngày nhích 1 trang. Hic. 

Giáp Tý 1984 năm 2026
Tý đứng đầu trong 12 Địa Chi và Giáp đứng đầu trong 10 Thiên Can. Theo thuyết ngũ hành sinh hóa, vạn vật trong trời đất luôn vận động, chuyển dịch và tương tác xoay quanh năm yếu tố căn bản: Kim- Mộc- Thủy- Hỏa- Thổ. Năm hành này không tách rời, mà liên kết- chế hóa- nâng đỡ lẫn nhau, tạo nên trật tự và nhịp vận của đời sống.
Trong hệ thống 12 con giáp, tuổi Tý tượng trưng cho con chuột- loài vật nổi tiếng bởi sự lanh lợi thông tuệ, nhanh trí linh hoạt, khả năng sinh tồn cao và thích ứng mạnh trong mọi hoàn cảnh.
Thiên Can Giáp lại là điểm mở đầu của Thập Thiên Can, mang ý nghĩa khởi sinh, khai mở.
Bởi vậy, Giáp Tý chính là tuổi mở đầu của vòng 60 Hoa Giáp, tượng trưng cho sự bắt đầu, nền tảng và chu kỳ vận hành mới.
Người sinh năm 1984 mang mệnh Kim, cụ thể là nạp âm Hải Trung Kim, tức là vàng trong biển cả- không phải thứ vàng lộ thiên dễ thấy, mà là kim loại ẩn tàng, giá trị tiềm sâu, phải qua thời gian, công sức và thử thách mới có thể khai mở.
Hình tượng này phản chiếu khá rõ tính cách bản mệnh của người tuổi Giáp Tý. Họ thường là những người đầu óc thông tuệ, ý chí vững bền, nhưng thiên về nội tâm kín kẽ, trầm lắng dè dặt. Tài năng không phô trương sớm, mà cần trải nghiệm, va chạm và tự rèn giũa. Phần lớn thành tựu trong sự nghiệp của họ đến từ nội lực bền bỉ và nghị lực bền gan, hơn là may mắn tức thời.
Những nét tính cách đặc trưng của người tuổi Giáp Tý
- Nhanh trí linh hoạt- thông minh sắc sảo: Giống như hình tượng con giáp đại diện, người tuổi Tý có khả năng quan sát tinh tế, phản ứng nhanh và thích nghi linh hoạt với hoàn cảnh thay đổi. Họ ham học hỏi, chủ động tìm tòi và thường xử lý vấn đề theo cách mềm dẻo, khéo léo. Vấn đề gì mới người khác có thể lần chần chứ riêng tuổi này ok nhát 1 tìm hiểu ngay, nhanh cực ấy!
- Cẩn trọng chặt chẽ- tỉ mỉ kỹ lưỡng
Bên cạnh sự nhanh nhạy, Giáp Tý còn nổi bật ở lối suy nghĩ thận trọng, làm việc có tính toán, cân nhắc nhiều chiều trước khi đưa ra quyết định quan trọng. Điều này khác vớ mấy tuổi khác nhanh ẩu đoảng nhé.
- Quyết liệt chủ động- dám nghĩ dám làm
Khi đã xác định mục tiêu, họ sẵn sàng đối diện thử thách, không né tránh khó khăn, có xu hướng hành động rõ ràng và kiên trì đến cùng.
- Thích nghi linh hoạt- xoay chuyển tình thế
Khả năng thích ứng cao giúp người tuổi Giáp Tý không dễ bị quật ngã trước biến động. Họ thường tìm được lối đi riêng ngay cả trong hoàn cảnh bất lợi.
- Giao tiếp khéo léo- quan hệ rộng mở
Người tuổi Tý thường có vòng quan hệ xã hội đa dạng. Họ hòa nhã tự nhiên, dễ tạo thiện cảm và biết duy trì kết nối lâu dài với người xung quanh.
Tổng thể mà nói, Giáp Tý 1984 là mẫu người tài năng tiềm ẩn, ý chí bền vững, nội lực sâu dày. Nếu đi đúng hướng và đủ kiên nhẫn, họ hoàn toàn có thể tạo dựng những thành tựu vững chắc, lâu bền trong cuộc sống và sự nghiệp, không hổ danh con giáp mở màn cho 60 hoa giáp! Đỉnh thật sự!
--------
Trước hết, nói tổng quan năm 2026- năm Bính Ngọ đối với tuổi Giáp Tý 1984.
Bước sang năm này, các anh chị đã 43 cái xuân xanh rồi đấy Giáp Tý ơi ời! Mà Tý thì xung Ngọ, nên năm Bính Ngọ này, Giáp Tý phạm Xung Thái Tuế.
Xung Thái Tuế là gì? Không phải tai họa rơi trúng đầu, mà là năm nhiều va chạm, nhất là về tình cảm, hôn nhân, quan hệ vợ chồng. Dễ sinh bất đồng, hiểu lầm, nói qua nói lại… chuyện nhỏ nếu không khéo cũng thành chuyện lớn. Năm này, bài học lớn nhất của Giáp Tý là nhường một bước cho yên cửa yên nhà. Kiểu một điều nhịn là chín điều nhục, à lỡ mồm, 9 điều lành ;)))
Bù lại, xét về hạn khác thì khá nhẹ. Không phạm Tam Tai. Không phạm Kim Lâu. Không phạm Hoang Ốc. Tức là không vướng những đại hạn xây nhà, cưới hỏi, đại sự. Đó là điểm an tâm.
------------
Về sao chiếu mệnh năm 2026:
- Nam gặp sao Kế Đô. Đây là sao xấu, dễ sinh thị phi, chuyện buồn trong lòng, hao tài, rối trí, đặc biệt kỵ tháng 3 và tháng 9 âm lịch. Kế Đô vốn xấu cho nữ hơn nam, nhưng nam gặp sao này cũng không nên chủ quan; cứ tém tém cái mồm lại, làm thì bình tĩnh từ từ chậm hơn đừng có nhanh quá, tránh dây vào chuyện không phải của mình.
- Nữ gặp sao Thái Dương. Đây là đại cát tinh, tốt cho công việc, danh tiếng, quý nhân, ánh sáng soi đường khá rõ. Hơi tréo ngoe tý vì Thái Dương vốn tốt cho nam hơn nữ, nhưng nữ gặp vẫn là sao lành, nhất là trong chuyện làm ăn, mở mang tư duy, được người khác giúp đỡ.
Chốt lại một câu tổng quan cho năm 2026 của Giáp Tý 1984: Gia đạo là bài kiểm tra, sự nghiệp không phải năm bứt phá nhưng có ánh sáng, nữ dễ thở hơn nam, và ai biết nhẫn nhịn, biết giữ mồm giữ miệng, học như Lã Vọng câu cá ấy… thì năm này vẫn nhẹ nhàng đi qua!
-----
Tiếp theo, ta xét đến bộ ba: thiên thời- địa lợi- nhân hòa đối với tuổi Giáp Tý 1984 trong năm Bính Ngọ 2026.
Trước hết là thiên thời.
Tuổi Giáp Tý có thiên can Giáp, thuộc Dương Mộc. Năm 2026 là Bính Ngọ, thiên can Bính thuộc Dương Hỏa. Mà Mộc sinh Hỏa, nên về mặt can chi, tuổi sinh cho năm.
Nếu như lập lá số này, trường hợp này gọi là Thực Thần, còn có tên khác là Phúc Thần.
Bởi vậy ngay từ đầu mình mới nói, năm này Giáp Tý có phúc nhá, âm thầm thôi nhưng lại lặng lẽ phù trợ cho suốt cả năm.
Thực Thần là gì? Là những gì ta sinh ra, tạo ra, nuôi dưỡng. Nó rất có lợi cho:
- Sáng tạo, thiết kế, sản xuất, làm ra cái mới
- Những công việc cần ý tưởng, tay nghề, giá trị tự thân
- Con cái, hậu duệ, chuyện sinh nở, con cháu
- Vật nuôi, cây trồng, vườn tược, chăn nuôi, trồng trọt
ĐIều đó có nghĩa là gì? Năm này, Giáp Tý gieo cái gì thì dễ lên, chăm cái gì thì dễ tốt. Từ một dự án mới, một ý tưởng mới, cho đến mấy chậu cây, đàn gà, con chó giữ nhà… đều có duyên cả. thế mới tài cơ ahihi,
Chính vì có Thực Thần - Phúc Thần đứng sau, tức là có ông lớn chống lưng, nên xét riêng về thiên thời, năm 2026 là một yếu tố tốt đẹp đối với tuổi Giáp Tý.
Tiếp theo là xét về mặt địa lợi trong năm Bính Ngọ 2026 đối với tuổi Giáp Tý 1984.
Địa chi Ngọ tàng hai can là Đinh và Kỷ. Trong đó, Đinh là chính khí, còn Kỷ chỉ là trung khí, tạp khí, nên khi luận năm này ta tập trung vào Đinh là chính. Đinh đối với tuổi Giáp Tý được gọi là sao Thương Quan.
Thương Quan là một ngôi sao không hiền lành gì hết. Sao này có tính chất:
• Bất lợi cho công danh, sự nghiệp, dễ vướng rắc rối, tranh cãi
• Tăng xu hướng liều lĩnh, thích mạo hiểm, làm theo cảm xúc
• Dễ phạm quy định, phạm nguyên tắc, nặng thì dính đến pháp lý nếu không giữ mình
Cho nên ghi nhớ thế này, trong phúc có tiềm ẩn chút hung.họa. Vậy nên năm này mà nóng vội, thích bứt phá bằng đường tắt, là rất dễ trả giá. Không phải vì mình kém cỏi gì cả đâu, mà vì địa lợi không ủng hộ.
Chưa hết, Ngọ lại xung trực tiếp với Tý. Xung này đánh thẳng vào cung hôn phối, nên chuyện vợ chồng, gia đạo, quan hệ thân thiết dễ gặp thử thách. Lời nói dễ lệch pha nhau, kiểu không hiểu nhau, ý tốt nhưng cách nói không khéo là sinh chuyện.+ lôi thôi rắc rối lại mâu thuẫn, ái chà!
Vì vậy, xét riêng về địa lợi, năm 2026 là năm xấu đối với Giáp Tý.
Trong dân gian, khi người ta nói Tý gặp năm Ngọ là không hay, thực chất là đang nói về yếu tố địa lợi này, chứ chưa hẳn đã xét đầy đủ đến thiên thời.
Mà trong ba yếu tố thiên thời- địa lợi- nhân hòa, thiên thời là lớn nhất, sau đó mới đến địa lợi, cuối cùng mới là nhân hòa. Nên năm này, dù địa lợi xấu, nhưng nếu biết dựa vào thiên thời có phúc, và giữ nhân hòa cho tốt, thì vẫn là năm qua được, nhưng nhớ cho Đan Khuê là không được làm liều. Năm này mà hô to Liều ăn nhiều là đứt đấy, năm sau lại kêu năm đó lỡ mồm ))
Tiếp theo, ta đánh giá đến yếu tố nhân hòa đối với tuổi Giáp Tý 1984 trong năm Bính Ngọ 2026. Tuổi Giáp Tý có ngũ hành nạp âm là Kim, nên thường gọi là mệnh Kim. Tuy nhiên, cần lưu ý: mệnh nạp âm chỉ đứng thứ ba trong ba yếu tố thiên – địa – nhân, chứ không phải yếu tố quyết định tất cả.
Năm Bính Ngọ 2026 có nạp âm thuộc Thủy. Mà Kim sinh Thủy, nên trong năm này, về mặt nhân hòa, Giáp Tý rơi vào thế bị tiết khí.
Tiết khí thì biểu hiện ra sao?
Thông tin đầu tiên, rất dễ thấy, là hay phải giúp đỡ người khác. Bị nhờ vả, đứng ra hỗ trợ, lo cho người này người kia. Nghe thì tưởng thiệt thòi mất thời gian, nhưng thực ra không hẳn xấu đâu. Được của nó đấy các cụ ạ! Thậm chí, năm này càng giúp đúng người, càng làm phúc, hành thiện, cứu trợ, chia sẻ, thì lại càng tốt. Vì bản chất của Kim sinh Thủy là tương sinh, là cho đi. (loạt bài từ thiện thiết thực các thứ mình làm nhiều rồi các bạn tìm lại nhé)
Nhưng cái gì cũng có hai mặt. Cho đi nhiều quá mà không biết giữ lực, thì sẽ dẫn đến hao khí, mệt mỏi, mất sức, cả về tinh thần lẫn thể chất. Đây chính là nhược điểm của năm nhân hòa bị tiết hao. Vì vậy, xét riêng về nhân hòa, năm 2026 đối với Giáp Tý là mức trung bình- không xấu, nhưng cũng không phải năm để gồng gánh quá nhiều cho người khác.
________________________________________
Tổng kết lại cả ba yếu tố:
- Thiên thời: Tốt- có phúc, có Thực Thần, có cái để sinh ra, nuôi dưỡng
- Địa lợi: Xấu- xung Tý Ngọ, Thương Quan gây rủi ro, dễ va chạm
- Nhân hòa: Trung bình- cho đi nhiều, cần giữ sức
Cho nên, tổng quan cả năm 2026 của tuổi Giáp Tý 1984 là: có tốt- có xấu, có thuận lợi- có thử thách. Ai biết dựa thiên thời, tránh địa lợi, giữ nhân hòa, không liều lĩnh, không nóng vội, không ôm hết phần khó về mình, thì năm này qua được, học được, và vẫn có phúc để dành cho những năm sau. Yên tâm đi các đồng chí Giáp Tý ơi!

Họ lại cãi nhau. Vợ chồng giảng viên âm nhạc nhà đối diện. Từ dạo bán máy may, nhà rộng ra được 1 tí, mình với K lại hay ngồi ăn cùng nhau dưới nhà. Thi thoảng bên í cãi nhau, 2 mẹ con lại xấu tính ngồi hóng.

Với mình thì là, họ cãi nhau từ rất lâu rồi. Nhà bên í ở đây từ trước, rồi ông ngoại mua chỗ đối diện. Lúc mình đến ở thì nhà í mới sinh đứa con đầu lòng. Hình như hồi ấy ko cãi nhau mấy thì phải. Rồi anh chồng đi TQ học vài năm. Rồi sau đó về. Thì ấn tượng sau đó của mình là họ cãi nhau suốt. Nhớ có lần còn bảo ông chồng cũ lúc nghe họ cãi nhau là, 2 bác í cũng tế nhị, đợi con đi học hết rồi mới cãi nhau.

Đại khái thì, trước mỗi lần cãi nhau, ông kia văng mày-tao trước, chị vợ thì vẫn Hùng-tôi. Nhẽ vì 2 người bằng tuổi. Cũng ko thấy đập phá gì, chỉ cãi cọ. Miết. Nay sáng sớm đầu năm lên sân thượng đã nghe tiếng chị vợ la hét. Giờ cũng lại cãi cọ nhau. Chợt nhận ra, giờ chị ấy cũng mày-tao rồi. Hôm nọ còn thấy anh chồng hỏi, mày bảo là mày muốn ly hôn với tao?

Dĩ nhiên cũng ko nên bàn tán chuyện người khác. Thôi vậy.

Nhờ bạn H từ lâu, lại giục thêm 1 bận, chuyện nhờ bạn í đăng kí mở rộng danh mục kinh doanh để xin làm nhà phát hành chính thức. Thì nay bạn í mới bảo gửi giấy phép đăng kí kinh doanh, để giục ông chồng làm luôn trong tuần. Hí hí, thế hi vọng nay mai có. Là coi như xong thêm được 1 mốc. Còn là mốc lớn nha. Cứ canh cánh từ lúc bắt tay vào làm, còn bỏ cả đống tiền đi học chứng chỉ, lê thê mới đến bước này.

Nghe bạn H bảo cuối năm lão chồng bận lu bu nên lâu la, bạn í cũng bận. Lại nhớ bên nhà in cũng đang lu bu. Thấy bên mình vẫn nhẩn nha... hơi sốt ruột nha. Hi vọng từ năm 2026 này cũng được lu bu bận rộn như mọi người. À thì, bận deadline dịch ko tính, vì công việc này vốn lê thê. Chứ dự án cho The Hitcher thì mình có nhiều lắm. Thấy lu bu nhưng ko thấy bận rộn. Cái kiểu ngồi 1 chỗ làm việc, dù sao nó cũng khác cái cảm giác đi đi lại lại. Nói chung là cuộc sống của mình nó hơi bị ngồi lì 1 chỗ. Đến mức, từ ngày chuyển xuống gác xép ngồi, mình ngồi miết. Milo nó cũng ngứa mắt rồi. Cứ sáng sáng ăn cá xong, mình cũng chợ búa giặt giũ xong thì ngồi máy, là nó cứ ngồi ở cầu thang meo meo gọi ra chơi với nó. Ko ra ko được. Thế là 2 mẹ con đi chơi trò đuổi bắt, Milo cosplay thành chuột, mình đuổi loanh quanh trong nhà. Khổ, nhà bé tí, Milo chạy vài bước là hết chỗ. Lại bắt đầu vòng đuổi bắt tiếp theo. Nói chung phải chơi một trận, rồi Milo nó mới hài lòng đi ngủ, có khi là ngủ tới chiều luôn. Rồi mình mới được ngồi làm. Rồi tối tối, lúc cơm nước xong, đi đổ rác xong, lại meo meo đòi chơi 1 lúc nữa rồi mới cho ngồi máy.

Dạo này có khi cũng may, có bà N bảo đi dạy con bà í. Cách nhà mình tầm 3km cơ. Thế là mình tranh thủ coi như tập đi bộ luôn, mỗi chiều hết 1 tiếng, thong thả mà đi. Ko thì cứ ngồi miết ở nhà, làm việc có khi cũng chẳng hiệu quả. Muốn lên phòng trên sân thượng, để có bàn ghế ngồi nó thoải mái hơn, cơ mà tiên sư thằng sửa nhà, nó làm qua loa nên bị dột mất rồi.

***

Sáng sớm đầu năm mới bên BB lại đặt hàng 5c Tòa lâu đài. Thế là tổng kết được 1 thùng sách nữa rồi. Nay khui thùng mới. Dạo này để í thấy cứ ngày 1 đầu tháng bên í lại đặt 5c. Hihi.

Tuổi Giáp Tý bước sang năm mới, cảm giác rõ nhất không phải là lo, mà là… trầm.

Trầm vì đã đi qua đủ va vấp để hiểu rằng, không phải cứ cố là được, và không phải cứ nhẫn là sẽ yên. Có những điều, chỉ khi buông nhẹ tay ra, lòng mới thở được.

Năm này với Giáp Tý không còn là năm để chạy theo cho bằng người khác. Cái mệt mỏi lớn nhất không đến từ việc thiếu, mà đến từ việc ôm quá nhiều thứ không còn thuộc về mình. Khi biết dừng đúng lúc, tự nhiên thấy mình còn đường lui, còn lối rẽ.

Công việc không hẳn là bứt phá, nhưng là lúc nhìn lại cho rõ. Rõ ai là người nên giữ, việc gì nên làm, và hướng nào nên đi lâu dài. Người tuổi này hợp với sự chậm rãi, chắc chắn. Vội vàng chỉ làm lòng thêm nặng, còn đi đều thì tuy chậm mà an.

Tiền bạc không phải là không có lộc, nhưng lộc năm này đến theo kiểu đủ dùng, đủ xoay, đủ để không hoảng. Khi không còn so đo, tự nhiên thấy mình ít thiếu hơn trước. Có những lúc tưởng mất, nhưng thật ra là đang giữ lại thứ quan trọng hơn.

Gia đạo là chỗ để quay về, không phải nơi để gồng mình chịu đựng. Khi mình bớt cố chứng minh, bớt áp đặt, thì không khí trong nhà cũng dịu lại. Yên ổn hay không, nhiều khi chỉ cần một người chịu lắng nghe trước.

Sức khỏe nhắc Giáp Tý một điều rất rõ: đừng coi thường sự mệt mỏi. Thân có yên thì tâm mới lặng. Ngủ sớm hơn một chút, nghĩ ít đi một chút, buông bớt một chút – cũng là đang tu.

Năm này không dạy Giáp Tý cách hơn người, mà dạy cách sống hiền với chính mình. Ai đi qua được năm này với lòng nhẹ hơn, ít oán hơn, thì đó đã là phước.

Nguyện cho ai tuổi này đọc được, hiểu mình hơn một chút, thương mình hơn một chút, và bình an hơn một chút trên đoạn đường phía trước.

P đang ở quê. Cũng may mà P lớn rồi, có gì thì lại đẩy nó về, coi như thay mặt mình.

Chợt nhận ra là đã 1 năm rồi mình ko về quê. Mà quê thì chẳng xa xôi gì.

Cuộc sống thất bại khiến mỗi lần về quê mình lại có cảm giác áp lực mơ hồ. Mình cũng không thoải mái mỗi lần ông ngoại đùa đùa nói, có đủ tiền về quê ko. Ko thoải mái, vì ông đã nói trúng tim đen.

Nói chung thì cái nghèo khó đã khiến mình làm ra nhiều chuyện đáng áy náy với nhiều người. Mình chẳng bao giờ mở miệng ra hỏi thăm ai - bất kỳ ai - xem họ thế nào. Ông bà ngoại, ông nội cũng không hỏi. Vì, hỏi làm gì. Có giúp được gì đâu mà hỏi.

Lê lết cố từng ngày. Chỉ mong 1 ngày mai tươi sáng hơn. 

Vừa nói chuyện với Nhíp. Lại thế nào chợt ngớ ra. Bạn S lại lừa mình rồi. Chả là cuốn 10 ngày đợt đầu in 200c, bạn ấy lấy 100c chiết khấu 55%. Bán xong thì thòm thèm nên in tiếp đợt 2, 500c. Thì đợt này là bạn í góp tiền chung với mình để in. Chứ mình ko hề bán cho bạn í. Thế mà vừa rồi bảo là cần hợp thức số 350c sách này nên chuyển vào tài khoản mình số tiền đó rồi nhờ mình chuyển sang tài khoản cá nhân cho bạn í. Mình cũng ừ. Giờ mới nhớ ra là căn bản mình ko hề bán 250c của đợt 2 cho bạn í.

Hic. May mà chỉ hợp tác 2 cuốn. Cuốn 1 mù mờ thì thôi vậy. Cuốn 2 may mà lúc í có e T rồi.

Từ giờ nói chung yếu đừng ra gió.

Có nhiều sách muốn ra quá. Mình phải làm nhanh lên mới được. Tập trung, tập trung nào. Vì một năm 2026 rực rỡ!!!! 

Vừa rồi lại gặp bức tranh chùm nho, huhu trông đẹp lắm. Mà giờ yêu cầu nữa lại thêm 500k. Thôi vậy. Để sang năm bảo P học photoshop. Thực ra đang bảo nó tự học rồi. Giao cho cái logo chữ The Hitcher, bảo bao giờ xong thì gửi mẹ. 

Mình nản quá. Cái số mình nó chẳng có tiền. Cuối tuần vay ông chồng cũ 5tr, định là để lúc nào cần góp tiền để in sách mà chưa có nhuận bút về thì lấy ra góp. Ông í lại chuyển 6tr và nói là đóng tiền tháng tới cho con. Tức là ko vay, mà coi như ứng tháng tới luôn.

Thì thôi cũng được, mình cũng đang mong trước tết có 2 khoản nhuận dịch, chỉ là méo biết lúc nào. Cầm đồng tiền trước rồi lúc cần đóng thì lấy ra cho đỡ thắc thỏm.

Thì bà ngoại hỏng điện thoại. Thế là lại phải đi mua cho bà, vì sang tuần P thi xong về quê thì mang về. Vừa chuyển 3,5tr nhờ nó đi mua. Còn bảo áp pồ gì nó mới bền, nhưng thôi, mình cũng đang rầu thối ruột đây, gì có tiền mà mua áp pồ.

Thế là sắp tới chẳng biết xoay đâu. Chưa có tiền mà đã có việc. 

Lại nhớ, hồi năm nay hay năm ngoái nhỉ, hình như năm ngoái, mình gom góp mua được cái di động mới. Còn chưa kịp cài app ngân hàng. Thì hôm mưa bão chở K đi học, đâm vào ổ gà, 2 mẹ con ngã sóng xoài. May có bạn học sinh đi học sớm chạy ra đỡ cái xe hộ. Đại khái sau khi 2 mẹ con lóp ngóp đưa nhau về thì điện thoại bạn K bị nước vào rồi hỏng hẳn. Thế là chuyển cái máy mới mua cho bạn í. Mình lại quay về dùng cái cũ tới giờ. Tậm tịt. Cũng may mà nhờ nó tậm tịt nên có vẻ tránh được nhiều cuộc gọi lừa đảo, vì thường có điện thoại gọi đến là màn hình bị đơ, họ ngắt máy thì nó mới hoạt động lại bình thường.

Vậy đấy, nhưng mà mình chán quá. Tiền nong cứ đè nặng cổ.